ΘΑλΕΙΑ 2021-2027

'Εργα Στρατηγικής Σημασίας

Πρόγραμμα Προώθησης της Ανακύκλωσης «Ο Ρυπαίνων Πληρώνει»

Μια-Ευρώπη-πιο-πράσινη
Στόχος Πολιτικής 2

Μια πιο Πράσινη και Ανθεκτική Ευρώπη

Προτεραιότητα Προγράμματος

Κλιματική Αλλαγή & Κυκλική Οικονομία

Ειδικός Στόχος

Προώθηση Κυκλικής Οικονομίας

Εγκαθίδρυση Συστήματος Διαλογής στην Πηγή και Χωριστής Συλλογής Ανακυκλώσιμων και Οργανικών / Βιολογικών Αποβλήτων και Εφαρμογή Συστήματος «Πληρώνω όσο Πετώ (ΠΟΠ)» με προπληρωμένη σακούλα
Προϋπολογισμός Έργου

€25 εκ.

85%
Συνεισφορά ΕΕ

Περίοδος Υλοποίησης
3ο τρίμηνο 2023 - 4ο τρίμηνο 2026

Παγκύπρια

Δικαιούχος/ Φορέας Υλοποίησης Τμήμα Περιβάλλοντος

22408993 / 22408994 /22409122

spapastavrou@environment.moa.gov.cy
gprotopapas@environment.moa.
gov.cy
cpanagiotou@environment.moa.
gov.cy

Σύντομη Περιγραφή/Στόχος

Σύμφωνα με τους περί Αποβλήτων (Διαχείριση Δημοτικών Αποβλήτων από τις Αρχές Τοπικής Διοίκησης) Κανονισμούς του 2022, οι Αρχές Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΑΤΑ) θα πρέπει μέχρι τις 31/12/2023 να εφαρμόσουν εξαετές Τοπικό Σχέδιο Δράσης για την πρόληψη δημιουργίας και διαχείρισης των δημοτικών αποβλήτων εντός των διοικητικών τους ορίων. Το εν λόγω Σχέδιο περιλαμβάνει το σύστημα «Πληρώνω Όσο Πετώ (ΠΟΠ)».

Μέσω του Έργου επιδιώκεται η διαλογή στην πηγή, χωριστή συλλογή, επαναχρησιμοποίηση, ανακύκλωση και μείωση των αποβλήτων που προορίζονται για υγειονομική ταφή. Το Έργο θα υλοποιηθεί από συμπλέγματα Αρχών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΑΤΑ), τα οποία μέσω του προγράμματος θα ενισχυθούν οικονομικά, ώστε να σχεδιάσουν εξαετές Τοπικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων (2024-2029), μελέτες βιωσιμότητας, την προμήθεια και τοποθέτηση της κατάλληλης υποδομής για καθιέρωση διαλογής στην πηγή και χωριστής συλλογής, την εφαρμογή τιμολογιακής πολιτικής με προπληρωμένη σακούλα για τη διαχείριση των μικτών αποβλήτων και την ενίσχυση του μηχανισμού παρακολούθησης της υλοποίησης και λειτουργίας του τοπικού προγράμματος (εκπαίδευση και κατάρτιση του προσωπικού των ΑΤΑ).

Το έργο χωρίζεται και εφαρμόζεται στις εξής κατηγορίες υποστατικών:

Α) Νοικοκυριά / πολυκατοικίες / μικροί παραγωγοί / γραφεία, καταστήματα, υπεραγορές, αρτοποιεία/ζαχαροπλαστεία (πάγιο και προπληρωμένη σακούλα)

Εφαρμογή συστήματος ΠΟΠ σε νοικοκυριά, πολυκατοικίες και μικρούς παραγωγούς ως εξής:

α) Προπληρωμένη σακούλα (τιμολόγηση) και πάγιο για υπολειμματικά απόβλητα

β) Σακούλες για ανακύκλωση (χαρτί / χαρτόνι συσκευασίας, πλαστικό / μέταλλο συσκευασίας)

γ) Γκρι κάδοι και σακούλες για οργανικά απόβλητα κουζίνας

δ) Συλλογή γυαλιού από σημεία συλλογής (κάδοι καμπάνες)

ε) Συστήνεται διαλογή στην πηγή ειδικών αποβλήτων (απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού – ΑΗΗΕ, μπαταρίες, ρούχα, ογκώδη, κλαδέματα, επικίνδυνα οικιακά απόβλητα)

Β) Μεγάλοι και Ειδικοί Παραγωγοί* (πάγιο με προπληρωμένο κάδο)

Εφαρμογή συστήματος ΠΟΠ σε μεγάλους και ειδικούς παραγωγούς ως εξής:

α) πάγιο με προπληρωμένους κάδους για υπολειμματικά απόβλητα

β) Συμπιεστές / πρέσες / κάδοι για ανακυκλώσιμα υλικά

γ) Κάδοι, βιοδιασπώμενες σακούλες και μικροί αυτόνομοι κομποστοποιητές για οργανικά απόβλητα

δ) Συλλογή γυαλιού από σημεία συλλογής (κάδοι καμπάνες)

ε) Συνεργασία με υποδομές και άλλα προγράμματα Διαλογής στη Πηγή των ΑΤΑ.

Επιπλέον, μέσω του προγράμματος, θα γίνει σχεδιασμός που θα αφορά στην πρόσβαση σε διαδικτυακό πληροφοριακό σύστημα για την καταχώρηση στοιχείων και δεδομένων και την αξιολόγηση του προγράμματος, καθώς επίσης σχεδιασμός και υλοποίηση παγκύπριας και τοπικής εκστρατείας ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του ευρύτερου τοπικού πληθυσμού.

*Μεγάλοι παραγωγοί: επιχειρήσεις εστίασης, ξενοδοχεία/ τουριστικά καταλύματα, βιομηχανίες/εργοστάσια, κυβερνητικά κτήρια, νοσοκομεία, χώροι δεξιώσεων, εμπορικά κέντρα, πανεπιστήμια, κολλέγια,  σχολεία, δημοτικές αγορές, κρεαταγορές, ιχθυαγορές, λαχαναγορές.

Ειδικοί παραγωγοί: αεροδρόμια, λιμάνια, στρατόπεδα, κεντρικές φυλακές.

Πρόοδος/Στάδιο Υλοποίησης

Το Τμήμα Περιβάλλοντος ετοίμασε Οδηγό για τις ΑΤΑ, στον οποίο περιλαμβάνεται συνοπτική περιγραφή του Έργου, ο σκοπός και η περίοδος εφαρμογής του, ο τρόπος χρηματοδότησης, οι υποχρεώσεις του δικαιούχου, οι επιλέξιμες δαπάνες της οικονομικής στήριξης, το ύψος χρηματοδότησης κάθε επιλέξιμης δαπάνης, καθώς επίσης και οι προϋποθέσεις συμμετοχής.

Στις 4 /10/2022, δημοσιεύτηκε (σύμφωνα με τα αποτελέσματα του διαγωνισμού ΤΠ8/2021) κατάλογος με τα ονόματα 12 μελετητών, από τον οποίο οι Αρχές Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΑΤΑ) μπορούσαν να επιλέξουν τον μελετητή (μέσω διενέργειας μίνι διαγωνισμού) για την ετοιμασία των μελετών βιωσιμότητας. Η περίοδος ολοκλήρωσης των μελετών αφορά διάστημα 6 μηνών από την υπογραφή σχετικής Σύμβασης της ΑΤΑ με το αντίστοιχο μελετητικό γραφείο.

Τον Δεκέμβριο 2023, το Τμήμα Περιβάλλοντος ετοίμασε 2 Εγκυκλίους με κατευθυντήριες γραμμές προς ΑΤΑ και μελετητές, συγκεκριμένα:

Εγκύκλιος Αρ. 1: Προκήρυξη – αξιολόγηση – υπογραφή προσφορών

Εγκύκλιος Αρ. 2: Έκθεση Έναρξης – Μελέτη Βιωσιμότητας. 

Μέχρι τον Μάρτιο του 2024, το Τμήμα Περιβάλλοντος παρέλαβε 43 Εκδηλώσεις Ενδιαφέροντος από Συμπλέγματα ΑΤΑ για συμμετοχή στο Έργο και εφαρμογή του Συστήματος «Πληρώνω όσο Πετώ» και η εξέτασή τους ολοκληρώθηκε. Από αυτές τις 43 Εκδηλώσεις Ενδιαφέροντος, έχουν προκηρύξει μίνι διαγωνισμό 14 Συμπλέγματα Δήμων και 29 Συμπλέγματα Κοινοτήτων με σκοπό την αγορά υπηρεσιών για την ετοιμασία «Μελέτης τεκμηρίωσης της βιωσιμότητας του Έργου».

Αναλόγως των αναγκών που θα αναδειχθούν από τις μελέτες τεκμηρίωσης της βιωσιμότητας του Έργου ανά ΑΤΑ, θα προκηρυχθούν σχετικοί διαγωνισμοί και Συμφωνίες Πλαίσιο από το Τμήμα Περιβάλλοντος για την αγορά του αναγκαίου εξοπλισμού για τις ΑΤΑ (π.χ. κάδοι, κομποστοποιητές, σκιπ, απορριμματοφόρα, φορτηγό για οργανικά απόβλητα, θρυμματιστές, βιοδιασπώμενα σακούλια για οργανικά κ.α.).

Για την ενημέρωση και καθοδήγηση των ΑΤΑ για τις βασικές πρόνοιες του συστήματος ΠΟΠ, το Τμήμα Περιβάλλοντος σε συνεργασία με την Ένωση Κοινοτήτων Κύπρου και τις Αναπτυξιακές Εταιρίες, πραγματοποίησε μέχρι τον Μάρτιο 2024 αριθμό επισκέψεων σε Δήμους και Συμπλέγματα Κοινοτήτων (Πόλη Χρυσοχούς, Δήμος Ακάμα, Πισσούρι, Ορμήδεια, Πύλα, Καλλέπεια, Κοίλη, Κάτω Πύργο, Αναφωτία, Δρομολαξιά-Μενεού, Ζύγι, Αγία Νάπα, Παρεκκλησιά, Πάνω Πλάτρες, Χλώρακα, Γουδί, Γιόλου, Στρόβολο).

Το Τμήμα Περιβάλλοντος προχώρησε επίσης σε προκήρυξη διαγωνισμού για την παροχή υπηρεσιών από διαφημιστικά γραφεία για τη διοργάνωση ενημερωτικών εκστρατειών στο πλαίσιο του Προγράμματος. Ο εκτιμώμενος προϋπολογισμός του διαγωνισμού είναι €240.000 συν ΦΠΑ. Στις 20/12/2023 υπογράφηκε η σχετική Συμβαση από τον επιτυχόντα Ανάδοχο και η Σύμβαση αναμένεται να ολοκληρωθεί πριν από τις 31/12/2026.

Αναμενόμενα Οφέλη/Αποτελέσματα

Τα αναμενόμενα αποτελέσματα είναι τα ακόλουθα:

  • Συμβολή στην αύξηση των ποσοστών ανακύκλωσης και ανάκτησης αποβλήτων
  • Συμβολή στη μείωση του ποσοστού των αποβλήτων που καταλήγει για ενταφιασμό σε χώρους υγειονομικής ταφής
  • Μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου από την μείωση των χώρων υγειονομικής ταφής
  • Σχεδιασμός των συστημάτων διαλογής στην πηγή και χωριστή συλλογή για τα ακόλουθα ρεύματα αποβλήτων: χαρτί/χαρτόνι, γυαλί, πλαστικό, μέταλλο, οργανικά/βιολογικά απόβλητα (απόβλητα τροφίμων, κουζίνας, κήπων και παρόμοια)
  • Καθορισμός ποσοτικών τοπικών στόχων χωριστής συλλογής
  • Σχεδιασμός για διάθεση και επεξεργασία των οργανικών/βιολογικών αποβλήτων
  • Καθιέρωση διαλογής στην πηγή και συλλογής και σε άλλα ρεύματα Δημοτικών Αποβλήτων, με στόχο την περαιτέρω προετοιμασία για επαναχρησιμοποίηση και ανακύκλωση (π.χ. ρουχισμός, έπιπλα, ογκώδη, πλαστικά, επικίνδυνα οικιακά κ.λπ.)
  • Αναβάθμιση της υποδομής των ΑΤΑ σε εξοπλισμό διαλογής στην πηγή και χωριστής συλλογής, όπου είναι απαραίτητο
  • Τιμολογιακή πολιτική μέσω της εφαρμογής «Πληρώνω Όσο Πετώ (ΠΟΠ)» με προπληρωμένη σακούλα
  • Υιοθέτηση δράσεων για ευαισθητοποίηση της τοπικής κοινωνίας σε θέματα πρόληψης, επαναχρησιμοποίησης, ανακύκλωσης και εκπαίδευσης για διαλογή στην πηγή, με στόχο τη μέγιστη ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και συμμετοχή του πολίτη
  • Διάχυση περιβαλλοντικής πληροφόρησης που αφορά στη χωριστή συλλογή, επεξεργασία, επαναχρησιμοποίηση και διάθεση των Δημοτικών Αποβλήτων διαφόρων ρευμάτων αποβλήτων.
Κάντε κλικ για να αξιολογήσετε αυτόν τον Ιστότοπο
[Σύνολο: 0 Μέσος όρος: 0]